Poradnik

Starsze psy i koty latem

Starsze zwierzęta gorzej znoszą upał — i to z kilku powodów naraz: regulacja temperatury staje się wolniejsza, pragnienie odczuwa się słabiej, a przemieszczanie się kosztuje więcej wysiłku. Problemem prawie nigdy nie jest sam upał, tylko to, że jego objawy przypominają objawy starości.
Portret — Marta Kowalczyk

Marta Kowalczyk · Redaktorka, dobrostan zwierząt i akcesoria dla zwierząt

Marta mieszka z labradorem i dwoma kotami pod Wrocławiem, w jednym z najcieplejszych zakątków Polski latem. Od kilku sezonów sprawdza w praktyce, co naprawdę pomaga zwierzętom w upały, a co tylko tak wygląda.

Dlaczego wiek pogarsza znoszenie upału

Termoregulacja staje się wolniejsza. Układ krążenia reaguje z większym opóźnieniem, naczynia skóry rozszerzają się słabiej, a ciepło gorzej dociera na powierzchnię. Młody pies dochodzi do siebie po wysiłku w kilka minut, starszy potrzebuje znacznie więcej czasu.

Pragnienie odczuwa się słabiej. Dotyczy to zwierząt tak samo jak ludzi. Jeśli dochodzi do tego problem z nerkami, częsty u starszych kotów, zwierzę traci dodatkowe płyny, nie pijąc przy tym więcej.

Przemieszczają się z większym trudem. Zesztywniałe zwierzę nie wstanie, żeby przejść dwa metry dalej w cień. Zostaje tam, gdzie jest, nawet gdy miejsce się nagrzało. To punkt, który w codziennym życiu waży najwięcej — i ten, o którym myśli się najmniej.

A często dokłada się do tego waga. Mniej ruchu z upływem lat, ta sama porcja: tłuszcz izoluje, a każdy dodatkowy kilogram trzeba nieść przy każdym kroku.

Od kiedy zwierzę jest seniorem

ZwierzęUznawane za starsze mniej więcej od
Psy dużych ras6 lat (berneński pies pasterski, dog niemiecki, rottweiler, cane corso)
Psy średnich ras8 lat (labrador, owczarek australijski, bokser, seter angielski)
Psy małych rasod 10 do 12 lat (chihuahua, jamnik, jack russell)
Koty11 lat

Liczba to tylko wskazówka. Znacznie więcej mówi to, czy coś się zmieniło: czy po spacerze leży dłużej niż kiedyś? Czy od jakiegoś czasu szuka nowych miejsc do spania? Takie przesunięcia mówią więcej niż data urodzenia.

Rottweiler śpiący na brązowej macie chłodzącej Frimouf rozłożonej na kanapie
U dużych ras, jak rottweiler, próg starości przychodzi wcześnie, około szóstego roku życia.

Objawy, których nie wolno przypisywać wiekowi

Szybki oddech w spoczynku, nagłe wyczerpanie po kilku krokach, kaszel, wzdęty brzuch albo blade, aż do sinawych, dziąsła to nie są oznaki starości. Mogą dotyczyć serca lub płuc, a upał tylko sprawia, że ujawniają się wcześniej. To temat dla lecznicy weterynaryjnej.

Powód tego ostrzeżenia jest banalny i powtarza się co lato: zwierzę, które w lipcu nagle robi mniej, zostaje uznane za «postarzałe». Czasem to prawda. Czasem to serce, które pod wysiłkiem już nie daje rady — i wtedy liczy się moment, w którym wykona się badanie.

Klasyczne objawy udaru cieplnego dotyczą także seniorów, ale pojawiają się wcześniej. Kolejność i cztery kroki pierwszej pomocy znajdziesz na stronie udar cieplny u psa, a dla kotów na kotu jest za gorąco.

Co naprawdę zmienia się na co dzień

Woda tam, gdzie dojdzie bez schodów. Starszy pies ze zesztywniałymi stawami nie zejdzie piętro niżej po łyk wody. Dwie, trzy miski na poziomie, na którym zwykle przebywa, zwiększają ilość wypijanej wody znacznie bardziej niż jedna pełna miska.

Kilka krótkich wyjść zamiast jednego długiego. Ruch pozostaje ważny dla stawów i krążenia, zmienia się tylko jego rozłożenie. A asfalt trzeba sprawdzać: starsze opuszki są zwykle wrażliwsze, a próba pięciu sekund wierzchem dłoni obowiązuje tu tym bardziej.

Przynieść chłodne miejsce do niego, a nie odwrotnie. To sedno sprawy przy starszych zwierzętach. Młody pies w ciągu dnia przechodzi z płytek w korytarzu na te w łazience i z powrotem. Starszy zostaje tam, gdzie jest. Chłodne miejsce musi więc być tam, gdzie już się kładzie.

Właśnie dlatego potrzebna jest mata chłodząca: powierzchnia, która pochłania ciepło, w miejscu, które wybierasz Ty, miękka zamiast twardej jak gres. Dla jasności, bo to dwie rzeczy, których nie należy mylić: mowa tu o komforcie leżenia i temperaturze. Jeśli starsze zwierzę odczuwa ból albo gorzej się porusza, odpowiedzią jest wizyta u lekarza — i od niej się zaczyna.

Starszy pies o siwiejącym pysku leżący spokojnie na szarej macie chłodzącej

Szczegół, o którym prawie nikt nie myśli: wysokość

Zwierzę, któremu trudno wstać, unika powierzchni, na które trzeba wejść. Z podniesionego legowiska z grubym brzegiem zesztywniały senior prędzej czy później po prostu przestaje korzystać, choćby było najmiększe, i kładzie się na twardej podłodze obok.

Płaska mata ma tu praktyczną przewagę, która z chłodzeniem nie ma nic wspólnego: nie ma przez co przechodzić. Kładzie się na niej jak na podłodze. Przy starszym zwierzęciu to szczegół, który waży więcej, niż się wydaje, i warto sprawdzić go przed wyborem: porównanie rozwiązań znajdziesz na stronie mata, kamizelka czy legowisko chłodzące.

Maine coon rozciągnięty na szarej macie chłodzącej
Na poziomie podłogi, bez brzegu do pokonania.

A przy starszych kotach

Starsze koty myją się mniej dokładnie, a parowanie śliny z futra to jedna z ich nielicznych dróg schłodzenia. Jednocześnie rzadziej wskakują na chłodny parapet albo do umywalki, gdzie wcześniej szły same.

Obie te rzeczy prowadzą do tego samego praktycznego wniosku co przy psie: chłodne miejsca na poziomie podłogi, tam gdzie już się kładzie. I woda na tym samym poziomie, bo schody też stają się rzadsze. Choroby nerek są częste u starszych kotów i dlatego utrata płynów w upale uderza w nie mocniej. Resztę tego, co pomaga, znajdziesz na stronie jak schłodzić kota.

Najczęstsze pytania

Od jakiego wieku pies jest uznawany za seniora?

Zależy to głównie od wielkości. Duże rasy, jak berneński pies pasterski czy dog niemiecki, uznaje się za seniorów już od szóstego roku życia, średnie od ósmego, małe psy dopiero od dziesiątego czy dwunastego. U kotów mówi się zwykle o jedenastu latach. Naprawdę liczy się jednak nie liczba, tylko to, czy zmieniło się zachowanie i wytrzymałość.

Mój starszy pies jest latem tylko zmęczony, czy to normalne?

Mniejsza aktywność w upale jest normalna u każdego zwierzęcia. Czego natomiast nie wolno zbywać starością: nagłe wyczerpanie po kilku krokach, szybki oddech w spoczynku, kaszel albo wzdęty brzuch. Takie objawy mogą dotyczyć serca lub płuc, a latem są tylko bardziej widoczne. Trzeba z nimi jechać do lekarza weterynarii, a nie rozwiązywać ich chłodną powierzchnią.

Czy starsze zwierzę może się wyziębić na macie chłodzącej?

Przy pasywnej macie z lodowego jedwabiu nie, bo nigdy nie robi się chłodniejsza niż pokój. Przy wkładach z zamrażarki ostrożność jest natomiast konieczna: miejscowe zimno na starszej, cienkiej skórze bywa nieprzyjemne, a zesztywniałe zwierzę nie wstanie szybko, żeby się przesunąć. Ewentualnie z przekładką i pod nadzorem.

Ile wody potrzebuje starszy pies latem?

Więcej — a sam z siebie pije zwykle mniej. Starsze zwierzęta słabiej odczuwają pragnienie, a przy problemach z nerkami tracą też więcej płynów. Kilka misek w miejscach dostępnych bez schodów jest w praktyce rzeczą, która zmienia najwięcej. Jeśli choroba nerek jest już zdiagnozowana, ilość trzeba ustalić z lekarzem weterynarii.

Czy latem mam mniej wyprowadzać starszego psa?

Nie mniej, tylko inaczej. Kilka krótkich wyjść w chłodniejszych godzinach daje więcej niż jedno długie, a ruch pozostaje ważny dla stawów i krążenia. Odpadają spacery w południe i rozgrzany asfalt: starsze opuszki są zwykle wrażliwsze.

Ten tekst nie zastępuje opinii lekarza weterynarii. Przy starszym zwierzęciu, którego wytrzymałość się zmieniła, wizyta powinna odbyć się na początku lata, a nie na końcu.

Frimouf Ice

Płaska, miękka, na poziomie podłogi

Żadnej krawędzi do przekroczenia, żadnych twardych płytek. Cztery rozmiary, bez żelu i bez prądu.

Wybierz rozmiar i kolor

Darmowa dostawa · 30 dni na zwrot · Odpowiedź w 24 h